Większość dzieci z rodzin rolniczych od najmłodszych lat swojego życia uczestniczy nie tylko w pracach gospodarstwa domowego, ale również w pracach gospodarstwa rolnego.
 Pomoc dzieci w pracach rolnych, ale również samo ich przebywanie w miejscach tej pracy jest dla nich bardzo niebezpieczne.
 W lipcu 1998 roku Ministerstwo Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej, Państwowa Inspekcja Pracy  i Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego opracowały wykaz prac i czynności szczególnie niebezpiecznych, których nie należy powierzać dzieciom do lat 15 w gospodarstwach rolnych:
1. Kierowanie ciągnikami rolniczymi i innymi maszynami samobieżnymi. Samodzielne kierowanie ciągnikami i samobieżnymi maszynami wymaga kwalifikacji i doświadczenia. Przy wykonywaniu tej czynności występuje duże zagrożenie najechania, wywrócenia, a także wyrządzenia krzywdy innym osobom.
2. Obsługa kombajnów do zbioru zbóż, zielonek i okopowych, maszyn żniwnych, kosiarek rolniczych, pras do słomy i siana, kopaczek do zbioru okopowych. Są to maszyny z urządzeniami tnącymi lub gniotącymi, z wieloma wirującymi częściami, przeważnie o dużej masie. Ich bezpośrednia obsługa w warunkach polowych stwarza wiele zagrożeń przejechania, przewrócenia maszyny, przygniecenia, pochwycenia przez pracujące mechanizmy, skaleczenia, obcięcia kończyn - tak osób obsługujących, jak i postronnych.
3. Sprzęganie i rozprzęganie maszyn i narzędzi rolniczych, przyczep i wozów z ciągnikami rolniczymi, a także pomaganie przy tych czynnościach. Przy tych pracach występuje wysokie zagrożenie przygniecenia i przejechania, urazów rąk i nóg.
4. Przebywanie na pomostach sadzarek do ziemniaków oraz siewników i korygowania ich pracy poprzez strącanie nadmiaru sadzeniaków lub przegarnianie ziarna w skrzyni nasiennej. Przy tych czynnościach występują bardzo często obcięcia i urazy palców i dłoni.
5. Obsługa maszyn do przygotowania pasz - sieczkarni, śrutowników, gniotowników, mieszalników, rozdrabniaczy. Występuje wysokie zagrożenie urazów dłoni przez wirujące noże, topory, walce i bębny, pochwycenia przez wały napędowe i pasy transmisyjne.
6. Obsługa młocarni, a zwłaszcza praca na górnym pomoście młocarni oraz przy współpracującej prasie do słomy. Pracy towarzyszy duże zapylenie i hałas. Występuje duże zagrożenie pochwycenia i uderzenia pasami transmisyjnymi, niebezpieczeństwo pochwycenia ręki, zagrożenie upadkiem z pomostu, pochwycenia przez elementy prasy.
7. Przerzynanie drewna przy użyciu pilarki tarczowej ("krajzegi", "cyrkularki") oraz wykonywanie czynności pomocniczych przy tej pracy: podawanie i odbieranie materiału, usuwanie trocin i inne prace porządkowe. Pilarka tarczowa to jedna z najniebezpieczniejszych maszyn, przy której występuje najwięcej okaleczeń, amputacji oraz wypadków śmiertelnych. Każdy kontakt z tarczą piły kończy się poważnym urazem. Występuje często odrzut materiału, zakleszczenia, odpryski. Zagrożenie wzrasta, gdy pilarka nie ma osłon, klina rozszczepiającego, urządzenia podającego materiał do cięcia poprzecznego. 
8. Wszelkie prace przy użyciu pił łańcuchowych (przecinanie pni, okrzesywanie gałęzi, prześwietlanie drzew itp.). Posługiwanie się piłą łańcuchową wymaga siły i sprawności dorosłego mężczyzny, kwalifikacji i wprawy. Występuje wysokie zagrożenie bardzo ciężkimi urazami łańcuchem tnącym przy manewrowaniu piłą, "odbiciu" piły, opuszczeniu na nogę itp.
9. Ścinanie drzew, ściąganie, załadunek i rozładunek drewna o średnicy większej niż 15 cm. Są to prace wymagające specjalistycznych umiejętności, siły fizycznej i doświadczenia. Występuje wysokie zagrożenie przygniecenia osób pracujących.
10. Obsługa dmuchaw, przenośników taśmowych i ślimakowych. Występuje duże zagrożenie pochwycenia przez wirujące lub przesuwające się elementy oraz znaczne zapylenie przy odbiorze słomy i siana transportowanego dmuchawą.
11. Załadunek, wyładunek i wysiew tlenkowego wapna nawozowego (wapna palonego). Jest to substancja o silnych właściwościach pylących, żrących i parzących, powodująca poparzenia błon śluzowych, oczu i skóry.
12. Wszelkie prace z chemicznymi środkami ochrony roślin. Środki chemiczne I i II klasy toksyczności to trucizny, zaś środki III klasy - szkodliwe dla zdrowia. Występuje niebezpieczeństwo zatrucia.
13. Prace z użyciem rozpuszczalników organicznych. Rozpuszczalniki organiczne (benzyny, rozpuszczalniki nitro, chlorokauczukowe i inne) -składniki farb, lakierów, klejów - są szkodliwe dla zdrowia, niektóre są rakotwórcze, mają właściwości narkotyczne, ulegają rozpuszczeniu w tkance mózgowej, powodując trwałe szkody. Ich pary tworzą z powietrzem mieszaniny wybuchowe.
14. Topienie i podgrzewanie lepiku i smoły . Występuje zagrożenie wybuchem, pożarem, poparzeniem. Opary lepiku i smoły zawierają rozpuszczalniki organiczne.
15. Rozpalanie i obsługa pieców centralnego ogrzewania. Niebezpieczeństwo wybuchu i pożaru, groźba poparzeń twarzy i rąk.
16. Obsługa parników, kotłów do gotowania. Niebezpieczeństwo groźnych oparzeń dzieci.
17. Obsługa rozpłodników (buhajów, ogierów, knurów, tryków). Dorosłe rozpłodniki są zwykle agresywne i wymagają stałej obsługi przez sprawnego mężczyznę ze względu na zagrożenie agresją: kopnięciem, uderzeniem, przygnieceniem, pogryzieniem.
18. Załadunek i rozładunek zwierząt, prace przy uboju i rozbiorze zwierząt. Występuje duże zagrożenie urazami ze strony broniących się zwierząt oraz obciążenie psychiczne młodego człowieka.
19. Opróżnianie zbiorników i wywóz gnojówki, gnojowicy i szamba. Istnieje duże niebezpieczeństwo urazów mechanicznych oraz zatrucia siarkowodorem.
20. Wykonywanie wykopów ziemnych i praca w wykopach. Występuje niebezpieczeństwo oberwania i obsunięcia się ścian wykopu i zasypania pracującego.
21. Obsługa ładowaczy i mechanicznych podnośników. Prace te wymagają uprawnień, doświadczenia, wprawy i odpowiedzialności.
22. Prace w silosach zamkniętych, zbiornikach i pojemnikach. Występuje zagrożenie uduszeniem na skutek spadku zawartości tlenu w powietrzu, zasypaniem i uduszeniem w silosach zbożowych.
23. Wszelkie prace na wysokości ponad 3 metry na: pomostach, drabinach, drzewach, dachach itp. Występuje zagrożenie upadkiem.

Dzieci znajdują się pod opieką prawną rodziców i to oni odpowiadają za ich bezpieczeństwo i prawidłowy rozwój. Jeżeli podejmują decyzję o powierzeniu dziecku pracy – muszą mieć pewność, że praca ta nie spowoduje negatywnych skutków dla ich zdrowia i rozwoju.
Nadmierna praca w gospodarstwie rolnym ponad możliwości dziecka może spowodować:
• Przyspieszenie procesu kostnienia i przedwczesne zakończenie wzrostu kości na długość
• Bóle w stawach
• Odwapnienie kości
• Wystąpienie nieszczelności zamykania zastawek mięśnia sercowego
• Niska odporność organizmu
• Skrzywienie kręgosłupa
• Wystające łopatki

Dzieci mogą pomagać dorosłym przy wykonywaniu niektórych prac, jednak pod pewnymi warunkami:
• Dzieci powinny być pouczone o niebezpieczeństwie związanym  z pracą ze zwierzętami, czy tylko przebywania w sąsiedztwie zwierząt, ponieważ dzieci nie zawsze dysponują odpowiednia wiedzą, doświadczeniem i wyobraźnią, by je przewidzieć
• Dzieci powinny wiedzieć, że należy informować dorosłych o wszelkich zranieniach powstałych na skutek kontaktu ze zwierzętami lub przedmiotami zabrudzonymi ziemią
• Dzieci nie mogą być obciążone psychicznie np. odpowiedzialnością za zwierzęta, czy strachem przed karą za rozbite jajka, czy podobne szkody
• Dzieci powinny wiedzieć, że nie wolno jeść, ani pić:
- w trakcie prac lub zabaw ze zwierzętami
- podczas przebywania w budynkach inwentarskich
- po kontakcie z przedmiotami służącymi do obsługi zwierząt, czy uprawy roli
- podczas prac, czy zabaw w polu lub ogródku
                       Po każdym z tych zajęć oraz przed każdym posiłkiem należy umyć ręce.
                       Należy pamiętać o jedzeniu wyłącznie mytych owoców i warzyw oraz piciu
                       wody i mleka wyłącznie po  przegotowaniu.
• Dzieci nie powinny wykonywać prac polegających wyłącznie na podnoszeniu, przenoszeniu lub przewożeniu ciężarów
• Dzieci powinny unikać mocno pochylonej i nienaturalnej pozycji ciała
• Tempo wykonywanej pracy powinno być zmienne przez wykonywanie zajęć o różnym charakterze
• Dzieci mogą pracować fizycznie nie dłużej niż 2 godziny dziennie, w tym intensywnie 10-15 minut
• W trakcie pracy należy stosować przerwy.

Apelujemy do rodziców.

W trosce o zdrowie i bezpieczeństwo dzieci swoim zachowaniem dajmy przykład bezpiecznej pracy w prowadzonym gospodarstwie.

Opracowała
mgr inż. Ewa Jakubowska
Kierownik Samodzielnego Referatu
Prewencji, Rehabilitacji
i Orzecznictwa Lekarskiego
Placówki Terenowej KRUS w Koninie
na podstawie  materiałów
informacyjnych    KRUS i Instytutu Medycyny Wsi w
Lublinie